23.Ağustos.1921' de başlayan ve 12.Eylül.1921' de sona eren ve 22 gün 22 gece sürerek dünya meydan savaşları içerisinde en uzun süreli olan Sakarya Meydan Savaşın' da Haymana' nın stratejik önemini ve Haymana ve çevresinde Türk ve Yunan ordularının çarpışmalarını anlatmadan geçmek Siz ziyaretçilerimiz için büyük kayıp olacaktır. işte bu esnada Atatürk' ün "Hattı müdafa yoktur, Sathı müdafaa vardır. O satıh bütün vatandır" sözleri Haymana' da söylemiş olması da yine Haymana' nın Kurtuluş Savaşı sırasındaki önemini açıklayan bir delildir.
   Mustafa Kemal, meclisi Ankara' da toplayarak Ankara' yı Türk devletinin başkenti yapmıştı. İngiliz, Fransız, İtalyan ve Yunanlılar yeni bir devletin kuruluşunu başından engellemek için işgal ettikleri batı topraklarımızdan Ankara' ya doğru büyük bir hareket başlattılar. Bu harekatın sonunda Türk ordusu aldığı bir kararla birliklerini geri çekmeye başladı. Ta ki Haymana' ya kadar...
   Yunan birliklerinin Haymana' ya gelerek Ankara' yı tehdit etmesi gerek halk üzerinde ve gerekse Meclis' te büyük sıkıntıların yaşanmasına neden oldu. Halk uzun konvoylar halinde Ankara' dan daha güvenli yerlere; Kayseri, Sivas, Kırşehir'e doğru şehri terk etmeye başladı. Tam bir panik havası yaşanmakta idi. İşte bundan sonra Mustafa Kemal sahneye çıkarak 5.Ağustos.1921' de Meclis' ten başkomutanlık rütbesini alarak büyük yetki ve söz sahibi olarak orduların başına geçti. Artık Yunan' ı Ankara' nın burnunun dibinden atmanın zamanı gelmişti. Başkomutanlık karargahı Ankara-Polatlı karayolu üzerindeki Alagöz köyünde kurulur.
   Amacı Ankara' ya girerek Milli Mücadelenin merkezini dağıtmnak olan Yunan saldırısı 23.Ağustos.1921' de başladı. 24.Tümen ve 47. Alaydan oluşan 1. Grubumuz Haymana' nın kaltaklı mıntıkasını koruyacaktı. 24.Ağustos' ta muharebe 90 Km.' lik bir cephede hakiki şiddetine ulaştı. Ağırlık merkezi Beylikköprü' den itibaren güneye doğru idi. Mevziler sürekli olarak el değiştiriyordu. Yunanlıların karşılaştıkları bu inatçı direniş karşısında ilk ümit kırıklarını 25.ağustos' ta duydukları sanılır. Yunanlıların asıl hedefi Çaldağ zirvelerini ele geçirmekti. Sonraki günlerde kanlı çarpışmalar sonucunda nihayet Çaldağ' da Yunanlılar' ın eline geçti. Fakat Türk birlikleri yine de çekilmedi. Türk ordusu savaşın en kritik gününü 1.Eylül.1921' de yaşamıştır. Yunan ordusu Haymana ve Çaldağ yönlerinde önemli gelişmeler göstermiştir. Türk Baş Komutanlığı bütün yedek birliklerini bu bölge de savaşa sürmüştür. Türk birlikleri haymana' nın elden çıkmaması için çok kan dökmüş, ve mevcutları 30 ere inmiş yiyecek sıkıntısı çekmişlerdir.

Şeyhbızınlar, Kuzey Irak’ın Süleymaniye kenti civarlarında ve Haymana’da yoğun olarak yaşayan bir aşirettir. Ülkemizin değişik illerdeki köylere dağılmışlardır. Türkiye’deki Şeyhbızınların ilk yurtları da Kuzey Irak’taki Süleymaniye çevresindeki Bazan bölgesidir.

   Şeyh(şeğ) kelimesi, dilimizde lider anlamındadır, hatırı sayılan kişi, aşirette sözü geçen kişi, aşirete adalet üzerine hâkim olan kişi anlamındadır. Şeyhbızın(şeğbızın)'ın Şeyh Bazan'dan-Bazan'ın Şeyhi-gelmiş olma ihtimali yüksektir. Bazan, zamanla, bazın, bızın olmuş ve Şeyhbızın olarak kullanılmıştır. Bu konuda değişik söyleyenler, düşünenler de vardır. Bazın, bilezik ve bızın, keçi anlamındadır. Ekonomik olarak aşiretin geçiminin bızına(keçiye) bağlı olması nedeniyle de aşirete Şeyhbızın adı verilmiş olabilir. Aşiret, Bazan bölgesinde ve daha sonra göçettikleri bölgelerde de (Doğu ve Güneydoğu Anadolu'da, Haymana'da) keçi, koyun besleyerek geçinirlerdi